تکثیر گیاهان آپارتمانی در آب یکی از لذتبخشترین و سادهترین کارهایی است که میتوانید در خانه انجام دهید. تماشای رشد ریشههای سفید و کوچک از پشت شیشه، درست مثل یک آزمایش علمی خانگی است که علاوه بر جذابیت، به شما کمک میکند تا خانهتان را کاملاً رایگان به یک باغ کوچک تبدیل کنید.
۱. انتخاب و برش اصولی قلمه
تکثیر موفق همیشه از یک برش اصولی شروع میشود. اگر قلمه را از جای اشتباه ببرید، به جای ریشه زدن، ساقه سیاه شده و از بین میرود:
- انتخاب گیاه مادر سالم: قلمهای که جدا میکنید باید شاداب، سفت و عاری از هرگونه لک یا آفت باشد. بهتر است گیاه مادر را روز قبل به خوبی آبیاری کنید.
- پیدا کردن گره ساقه: گره همان برجستگیهای قهوهای یا محل اتصال برگ به ساقه است که ریشهها قرار است از آنجا رشد کنند.
- برش اریب: با یک قیچی یا چاقوی کاملاً تیز و ضدعفونیشده، ساقه را با زاویه ۴۵ درجه و دقیقاً در فاصله ۱ سانتیمتری زیر گره برش دهید.
- هرس برگهای اضافی: قلمهای به طول ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتر بردارید و تمام برگهای نیمه پایینی آن را جدا کنید تا در آب نپوسند. فقط ۲ تا ۳ برگ در بالا باقی بگذارید.
فوت کوزهگری برای پپرومیا و ساکولنتها: اگر گیاهانی با برگهای گوشتی را تکثیر میکنید، بلافاصله آنها را در آب نگذارید. اجازه دهید قلمه ۲۴ ساعت روی میز بماند تا انتهای آن خشک شود و پینه (کالوس) ببندد تا جلوی پوسیدگی گرفته شود.
۲. انتخاب ظرف مناسب و کیفیت آب
شیشههای شفاف برای تماشای رشد ریشهها عالی هستند، اما نور خورشید باعث رشد جلبکهای سبز و خفگی ریشهها میشود. استفاده از ظروف با شیشه تیره (مانند شیشههای کهربایی یا قهوهای) با شبیهسازی تاریکی خاک، سرعت ریشهزایی را افزایش داده و مانع جلبکزدن آب میشود.
برای آب مصرفی نیز هرگز از آب مستقیم لولهکشی استفاده نکنید. آب شیر را ۲۴ ساعت در یک ظرف دهانگشاد بگذارید تا کلر آن خارج شود و همدمای محیط گردد. قلمه را طوری قرار دهید که فقط قسمت گره در آب باشد.
۳. پیشگیری از پوسیدگی ریشه
- تعویض منظم آب: عامل اصلی ریشهزایی، میزان اکسیژن محلول در آب است. آب ظرف را هر ۵ تا ۷ روز یکبار تعویض کنید تا اکسیژن تازه به ریشهها برسد.
- استفاده از آب اکسیژنه: اگر نگران قارچی شدن قلمهها هستید، اضافه کردن چند قطره هیدروژن پراکسید (آب اکسیژنه ۳٪) به آب، باکتریها را نابود کرده و اکسیژن را افزایش میدهد.
- نور غیرمستقیم: ظرف تکثیر را در مکانی روشن با نور فیلتر شده قرار دهید. نور مستقیم قلمهها را میسوزاند.
۴. کاشتن قلمه در خاک بدون شوک انتقال
ریشههای آب ترد هستند و برای انتقال به خاک نیاز به مراقبت دارند:
- قانون ۵ سانتیمتر: بهترین زمان انتقال به خاک، وقتی است که طول ریشهها بین ۲.۵ تا ۵ سانتیمتر باشد. اگر ریشهها خیلی طولانی شوند در خاک زنده نمیمانند.
- خاک سبک: از گلدانی کوچک با زهکشی عالی و خاکی بسیار سبک حاوی پیتماس و پرلیت استفاده کنید.
- فاز مرطوب اولیه: برای ۷ تا ۱۰ روز اول پس از کاشت، خاک را همواره بسیار مرطوب (شبیه به گل ملایم) نگه دارید تا ریشهها به محیط جدید عادت کنند. به مرور دفعات آبیاری را کاهش دهید.
- کاور رطوبتی: کشیدن یک پلاستیک شفاف روی گلدان جدید به مدت یک هفته، رطوبت هوا را بالا نگه داشته و جلوی پژمردگی را میگیرد.